
Pentref coll wedi’i cuddio yn y bryniau uwchben Betws-y-Coed
Does dim lot o bobol yn gwybod am Rhiwddolion. Yn cuddio yn y bryniau uwchben Betws-y-Coed, ar un adeg roedd ‘na cymuned bach cloddio llechi yma. Pan gaeodd y chwarel fe wnaeth rhan fwya o’r boblogaeth gadael. Erbyn heddiw does dim ond pedwar tŷ mewn cyflwr da (oll yn dai gwyliau), gyda’r gweddill yn adfeilion trist a rhamantus.
Ar ei anterth roedd y gymuned yn cynnwys siop leol a’r capel a oedd hefyd yn ysgol yn ystod yr wythnos. Un o drigolion mwya enwog Rhiwddolion oedd Gutyn Arfon, a ysgrifenodd yr emyn-dôn enwog ‘Llef’.
An abandoned village hidden in the hills above Betws-y-Coed
Not many people know about Rhiwddolion. Hidden high up in the hills above Betws-y-Coed once stood a small slate mining village. When the quarry closed most of the people left. Today only four houses remain habitable (all holiday homes), the rest in sad and romantic ruins.
At its peak there was a thriving community here, including a local shop and a chapel which doubled up as the school. One of the most famous inhabitants was the school master Gutyn Arfon, who wrote the famous hymn-tone ‘Llef’.
- Cyfeiriad/address: Rhiwddolion, Betws-y-Coed
- Ble/where: Cerdded i fyny o Betws-y-Coed, unai heibio Llyn Elsi neu i fyny’r Sarn (H)elen. Walk up from Betws-y-Coed, either via Llyn Elsi or up the Sarn (H)elen
